Γράφει ο Παναγιώτης Ήφαιστος
Καθηγητής διεθνών σχέσεων - Στρατηγικών Σπουδών
Δεν χωράει αμφιβολία ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ διαθέτει έναν αμφιλεγόμενο χαρακτήρα για το αξίωμα που έχει αναλάβει. Ωστόσο, δεν είναι ένα καινούργιο φαινόμενο στην αμερικανική ιστορία. Φερ' ειπείν, ο πρόεδρος Ρόναλντ Ρέιγκαν τη δεκαετία του 1980, υπήρξε περισσότερο αμφιλεγόμενος και με περισσότερους μάλιστα τρόπους. Ο Ρέιγκαν --οφείλουμε να υπενθυμίσουμε-- με αμερικανικούς όρους θεωρείται ένας από τους πιο πετυχημένους προέδρους, ενώ κανείς δεν θα αμφισβητήσει ότι η στρατηγική του επιδεξιότητα γονάτισε και συνέτριψε την ΕΣΣΔ.
Αυτά συμβαίνουν ανεξάρτητα της εσωτερικής πολυφωνίας στις ΗΠΑ που διεγείρει το σύστημα ελέγχου και ισορροπιών (checks and balances). Ανεξαρτήτως προσώπων και συγκυριών μερικά πράγματα παραμένουν πραγματικότητα και απλά όποιος γνωρίζει στοιχειωδώς το πώς λαμβάνονται οι αποφάσεις στις ΗΠΑ, μπορεί να πέσει από την καρέκλα του, διαβάζοντας πολλά από αυτά που γράφονται καθημερινά.
Μιλάμε για απλουστευτικό τρόπο ερμηνείας των αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Για παράδειγμα, βλέπουμε συχνά σε αναλύσεις να προσωποποιούνται οι αμερικανικές διαφορές με όρους ελληνικούς ή κυπριακούς ή προσωπικών προτιμήσεων. Αυτό μάλιστα το βλέπουμε να συμβαίνει όταν οι διαφορές ή τα παιχνίδια εξουσίας στις ΗΠΑ, δεν μας αφορούν! Αυτές οι διαφορές επηρεάζουν ενδεχομένως την αμερικανική στρατηγική μόνο ως προς τις αποχρώσεις, στο ύφος των ανακοινώσεων και στις δήθεν --πιθανότατα όπως συνήθως μαθαίνουμε πολύ αργότερα-- στημένες αντιφάσεις. Αλλά ως εκεί.
Ο προσανατολισμός είναι πάντα ο ίδιος: αμερικανική ισχύς, αμερικανική υπεροχή, αμερικανική ασφάλεια, θέση, ρόλος και εθνικά συμφέροντα. Αυτές είναι διαχρονικές σταθερές, γύρω από τις οποίες υπάρχει συντριπτική ομοφωνία και σύγκλιση θέσεων ως προς τις δέουσες αποφάσεις. Η αμερικανική στρατηγική, ως γνωστόν, σχεδιάζεται από το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας.
Στο τραπέζι αυτού του πανίσχυρου θεσμού, λοιπόν, υπάρχουν τα λεγόμενα εναλλακτικά σχέδια (contingency plans), πάνω στα οποία πατάει η αμερικανική εξωτερική πολιτική, ανεξάρτητα ποιος είναι πρόεδρος των ΗΠΑ. Μιλάμε για αναρίθμητα εναλλακτικά σχέδια και σενάρια αποφάσεων που συνδέουν τα μακροχρόνια αλλά και μεσοπρόθεσμα εθνικά συμφέροντα με τις ορατές βραχυχρόνιες αποφάσεις.
* Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μη συμπίπτουν με τις απόψεις του/της αρθρογράφου ή τα περιεχόμενα του άρθρου.






0 Σχόλια