Πώς θα ήταν άραγε μια χριστουγεννιάτικη γιορτή στα βάθη των ωκεανών; Με πολλή δόση φαντασίας, αλλά και απόλυτα επιστημονικά δεδομένα, θα ήταν κάπως έτσι...
Λαΐνας Θοδωρής
Υπάρχουν εκείνοι που προτιμούν να κάνουν Χριστούγεννα στην πόλη, άλλοι που τους αρέσει να περνούν αυτές τις ημέρες στο χωριό. Σε άλλους αρέσει να βρίσκονται σε ορεινές περιοχές με χιόνια και κρύο και σε άλλους αρέσει να είναι σε πιο ζεστό κλίμα. Πώς θα περνούσαν όμως τα Χριστούγεννα οι φίλοι του θαλάσσιου κόσμου;
Πώς θα ήταν η παραμονή των Χριστουγέννων στα βάθη των ωκεανών; Η ιστορία που ακολουθεί περιγράφει το πώς μπορεί να γιορτάσει κάποιος τα Χριστούγεννα στην... άβυσσο.
- Μπαμπά, μπαμπά, κάνε πιο γρήγορα, θα αργήσουμε.
- Ησύχασε, μικρή μου, η αναχώρηση είναι στις 7, έχουμε ακόμη μία ώρα. Σε 20 λεπτά θα είμαστε στο λιμάνι.
Στις επτά παρά πέντε οι επιλεγμένες οικογένειες βρίσκονταν μπροστά στην προβλήτα και περίμεναν να επιβιβαστούν στο «DeepOcean», το πιο μεγάλο και προηγμένο βαθυσκάφος στον κόσμο. Το πλήρωμα του σκάφους άνοιξε την κεντρική πόρτα και η επιβίβαση ξεκίνησε. Οταν ολοκληρώθηκε, οι υπεύθυνοι της εταιρείας που οργάνωνε το event μίλησαν στους καλεσμένους τους.
- Σε λίγο ξεκινάμε για ένα υπέροχο ταξίδι, μια υπέροχη εμπειρία. Θα κατέβουμε σε βάθος 5 χλμ. και θα κάνουμε εκεί χριστουγεννιάτικο ρεβεγιόν. Πιστεύουμε ότι θα σας μείνει αξέχαστο.
Το δέντρο
Τα υδροθερμικά φρεάτια είναι πηγές στον βυθό της θάλασσας από τις οποίες αναβλύζει πολύ ζεστό και συνήθως κατάμαυρο νερό, γι’ αυτό και τους έχουν δώσει τον χαρακτηρισμό «Μαύρα Φουγάρα».
Το κεντρικό σαλόνι του «DeepOcean» ήταν στην ουσία ένας εντυπωσιακός θόλος αφού όλη του η επιφάνεια (οροφή, πάτωμα, πλευρές) αποτελούνταν από ένα χοντρό τζάμι. Ετσι οι επιβάτες μπορούσαν να απολαμβάνουν τη διαδρομή και να νιώθουν ότι είναι και αυτοί μέρος του υποθαλάσσιου τοπίου.
Καθώς το σκάφος άρχισε να καταδύεται οι επιβάτες παρακολουθούσαν μαγεμένοι τα θαλάσσια είδη να περνούν από πάνω, δίπλα και από κάτω τους. Κάποια στιγμή και όσο το σκάφος κατέβαινε σε ολοένα μεγαλύτερα βάθη το σκοτάδι πύκνωνε και δύσκολα οι προβολείς του σκάφους μπορούσαν να το διασπάσουν. Επίσης όσο πιο χαμηλά κατέβαινε το βαθυσκάφος η θερμοκρασία μειωνόταν και αυτή προοδευτικά αφού τα κλιματιστικά του σκάφους προσπαθούσαν να μη δημιουργούν μεγάλη αντίθεση θερμοκρασίας με το εξωτερικό περιβάλλον.
Κάποια στιγμή και ενώ το σκάφος φαινόταν ότι πλησίαζε προς τον πυθμένα η θερμοκρασία άρχισε ξαφνικά να αυξάνεται.
«Πλησιάζουμε προς το υδροθερμικό φρεάτιο όπου θα γιορτάσουμε το ρεβεγιόν» ακούστηκε από τα μεγάφωνα.
Ξαφνικά πολλά παιδιά έπεσαν στο πάτωμα και κόλλησαν το πρόσωπό τους στο πάτωμα κοιτώντας προς τα κάτω. Μέσα στο σκοτάδι άρχισε κάτι να λαμπυρίζει. Λίγα δευτερόλεπτα αργότερα όλοι έμειναν με ανοιχτό το στόμα. Μπροστά τους έβλεπαν τεράστια φυτά επάνω στα οποία βρίσκονταν χιλιάδες φωσφορίζουσες μέδουσες. Το σκάφος σταμάτησε την κατάδυση και οι υπεύθυνοι της εταιρείας εμφανίστηκαν και πάλι.
- Φθάσαμε στον προορισμό μας. Είμαστε σε ένα υδροθερμικό φρεάτιο σε βάθος 5 χλμ., γι' αυτό και η θερμοκρασία έχει αυξηθεί. Θέλαμε να μη μας λείψει η ζεστή εορταστική ατμόσφαιρα. Αυτό που βλέπετε είναι το χριστουγεννιάτικο δέντρο μας. Φέραμε εδώ φυτά κελπ και ρίξαμε πάνω τους ζωοπλαγκτόν και μικρά ψάρια με τα οποία τρέφονται οι φωσφορίζουσες μέδουσες. Πάνω στο δέντρο έχουμε τοποθετήσει τα πανέμορφα κοράλλια Echinophyllia που, όπως βλέπετε, είναι εντυπωσιακά στολίδια για το ξεχωριστό δέντρο μας.
Το δείπνο
Ενα κοράλλι Echinophyllia.
Λίγη ώρα αργότερα στο σαλόνι άρχισαν να καταφτάνουν οι πρώτοι μπουφέδες.
- Θέλουμε να σας παρουσιάσουμε τον Σκότι Τσαρνέκο, ιδιοκτήτη του εστιατορίου «Obi Sushi». Εχει ετοιμάσει ένα πραγματικά πολύ ενδιαφέρον δείπνο που πιστεύουμε ότι θα το απολαύσετε.
- Χαίρομαι που είμαι εδώ μαζί σας σε αυτό το ξεχωριστό ρεβεγιόν. Αποφασίσαμε να δημιουργήσουμε ένα χριστουγεννιάτικο δείπνο με ό,τι μπορεί να προσφέρει η θάλασσα προσπαθώντας να προσομοιάζει το δείπνο σε ό,τι θα τρώγατε τέτοια ώρα στο σπίτι σας. Στους πρώτους μπουφέδες που μόλις έφτασαν θα βρείτε σαλάτες που είναι φτιαγμένες φυσικά με λαχανικά της θάλασσας. Αποτελούνται από hijiki, sea palm, bladderwrack και kombu. Δίπλα σε κάθε σαλάτα θα βρείτε και πινακίδες με αναλυτικά στοιχεία για τις γεύσεις αλλά και τα συστατικά του κάθε λαχανικού.
Οι καλεσμένοι έσπευσαν στους μπουφέδες και άρχισαν να διαβάζουν τις πινακίδες... Κombu: είναι από τις αγαπημένες τροφές των Ιαπώνων. Εχει μεγάλη θρεπτική αξία και θεραπευτικές ιδιότητες αφού διατηρεί χαμηλά την αρτηριακή πίεση. Διαθέτει όλες τις βιταμίνες, καροτενοειδή, ασβέστιο, μαγνήσιο, κάλιο, σίδηρο και άλλα μεταλλικά στοιχεία. Διαθέτει επίσης γερμάνιο, που είναι ευεργετικό για την επούλωση δερματικών τραυμάτων. Hijiki: πλούσιο σε μεταλλικά στοιχεία, βιταμίνη Α, καροτενοειδή και ασβέστιο. Bladderwrack: πλούσιο σε βιταμίνη Κ και με πολλές θεραπευτικές ιδιότητες. Οι Ινδιάνοι της Αμερικής το χρησιμοποιούν ακόμη και σήμερα σε μπάνια ατμού για να καταπολεμήσουν ασθένειες όπως η αρθρίτιδα. Sea palm: αναπτύσσεται μόνο στις δυτικές ακτές της Βόρειας Αμερικής. Εχει «γλυκανάλατη» γεύση και είναι ιδανικό ως σος σε σαλάτα ή ρύζι.
- Βλέπω ότι δεν έμεινε τίποτε από τις σαλάτες και χάρηκα που άρεσαν ιδιαίτερα στα παιδιά. Πάμε τώρα στα ορεκτικά.
Θα βρείτε μια ποικιλία μεζέδων από διάφορα οστρακοειδή και μαλάκια όπως κυδώνια, χτένια, γυαλιστερές και πίνες. Προτείνω ανεπιφύλακτα τους πετροσωλήνες σαγανάκι και τις πεταλίδες με τα μακαρόνια.
Το κυρίως γεύμα
Το Deep Challenger είναι το βαθυσκάφος με το οποίο οι ερευνητές φτάνουν σε βάθη πολλών χλμ κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
- Μπαμπά, αυτό είναι πολύ ωραίο αλλά δεν ήξερα ότι θα έχουμε και γαλοπούλα σήμερα. - Δεν ξέρω τι είναι, μικρή μου, εμένα πιο πολύ με κοτόπουλο μου έμοιαζε, θα μάθουμε όμως...
- Εχετε μπερδευτεί λιγάκι, έτσι; Επίτηδες δεν σας είπα τίποτε όταν ήρθε το κυρίως γεύμα για να δω αντιδράσεις. Είναι καρχαρίας, το κρέας του οποίου μοιάζει με πουλερικού και αποφασίσαμε να το μαγειρέψουμε έτσι ώστε να μη βγούμε τελείως από το πνεύμα της ημέρας.
- Μπαμπά, μπαμπά, κοίτα, φώναξε η μικρή καθώς στο σαλόνι ερχόταν ένα τραπέζι πάνω στο οποίο υπήρχε μια εντυπωσιακή «κατασκευή».
- Είναι το tiger prawn pyramid. Ενα από τα μεγαλύτερα είδη γαρίδας (η γαρίδα τίγρης) την οποία βράσαμε σε αλατισμένο νερό για περίπου πέντε λεπτά και στη συνέχεια βάλαμε στον πάγο και την ξεφλουδίσαμε. Ραντίσαμε τις γαρίδες με μπαχαρικά και τζίντζερ και τις τοποθετήσαμε έτσι που να μοιάζουν με δέντρο. Στο τέλος την αλείψαμε με κρέμα γουασάμπι για να πάρει αυτό το πράσινο χρώμα και να θυμίζει χριστουγεννιάτικο δέντρο.
Το επιδόρπιο
- Είμαι πολύ χαρούμενος που είδα πως ό,τι φτιάξαμε σας ικανοποίησε και το φάγατε με ευχαρίστηση. Για το τέλος έχουμε δύο ακόμη εκπλήξεις. Δύο διαφορετικά από τα συνηθισμένα επιδόρπια. Στον έναν πάγκο θα βρείτε κυβάκια από το ψάρι Dollarfish που έχει γλυκιά γεύση. Δίπλα θα βρείτε μπολ με γλυκιά σος στρειδιών για να βουτήξετε εκεί τα κυβάκια. Πρόκειται για μια πλούσια σος με καστανό χρώμα που φτιάχνεται με στρείδια, άλμη και σάλτσα σόγιας, στην οποία για την περίσταση προσθέσαμε σκούρα ζάχαρη. Στον άλλον πάγκο έχουμε καραμελωμένο χαβιάρι πάνω στο οποίο έχουμε ρίξει άχνη ζάχαρη. Ελπίζω να τα απολαύσετε και σας εύχομαι «καλά Χριστούγεννα».
Σημείωση: Ολα τα υλικά και οι συνταγές των μενού είναι υπαρκτά, εκτός από το επιδόρπιο με το χαβιάρι που είναι «έμπνευση» του συντάκτη.
Λεξικό
Φυτά κελπ
Μία από τις πιο σημαντικές και όμορφες θαλάσσιες βιοκοινότητες είναι τα υποθαλάσσια δάση τα οποία είναι γνωστά και ως Kelp forests. Τα υποθαλάσσια δάση των κελπ τα συναντάμε στις παράκτιες περιοχές των ωκεανών και απουσιάζουν από τη Μεσόγειο Θάλασσα. Tα κελπ είναι μια ομάδα μεγάλων φυκιών που αποτελούνται από διάφορα είδη που ζουν σε σχετικά κρύα νερά. Είναι αληθινοί «γίγαντες» και σχηματίζουν σημαντικούς βιότοπους. Τα πλούσια στην κυριολεξία δάση αποτελούν καταφύγιο για πολλούς οργανισμούς.
Dollarfish
H επιστημονική του ονομασία είναι Metynnis hypsauchen και είναι ένα τροπικό ψάρι. Είναι ένα ειρηνικό κοπαδόψαρο που πρέπει να κρατιέται τουλάχιστον σε κοπάδι των 4 ατόμων. Λίγα φυτά επιβιώνουν μαζί του, μια και τα τρώει.
Μέδουσες
Η φθορίζουσα πρωτεΐνη GFP που παράγει ο μεταβολισμός της μέδουσαςAequorea victoria έγινε η αιτία για δύο Αμερικανούς και έναν ιάπωνα επιστήμονα να τιμηθούν με το βραβείο Νομπέλ Χημείας 2008 για το πολύχρονο έργο τους στη συγκεκριμένη ουσία. Η μέδουσα αυτή παράγει μια πρωτεΐνη η οποία όταν δεχθεί υπεριώδη ακτινοβολία φωσφορίζει εμφανίζοντας ένα πράσινο χρώμα.
Η Aequorea victoria, επίσης γνωστή με την κοινή ονομασία «κρυστάλλινη» μέδουσα, ανήκει στις υδρομέδουσες που απελευθερώνουν ασβέστιο το οποίο αλληλεπιδρά με την πρωτεΐνη aequorin που διαθέτουν, παράγοντας έντονο μπλε φως.
Βαθυσκάφος
Υπάρχουν πολλά είδη βαθυσκαφών. Πιθανότατα το πιο προηγμένο βαθυσκάφος είναι το Deepsea Challenge. Αναπτύχθηκε από αυστραλούς μηχανικούς και το χρησιμοποιεί ο διάσημος σκηνοθέτης Τζέιμς Κάμερον στις υποθαλάσσιες περιπέτειές του. Με αυτό ταξίδεψε σε μια τάφρο βάθους 11 χιλιομέτρων όπου η πίεση φθάνει τις 1.000 ατμόσφαιρες.
Wasabi
Η ρίζα του φυτού χρησιμοποιείται σαν μπαχαρικό για πιάτα με ωμά ψάρια. Υφίσταται σε μορφή σκόνης, φρέσκο ή ακόμη και σε μορφή πάστας, και είναι πολύ καυτερό και πράσινο.
Obi Sushi
Το εστιατόριο βρίσκεται στο Ρέστον του Ορεγκον όπου εδώ και 20 χρόνια διοργανώνεται η «Εβδομάδα Καρχαρία», στη διάρκεια της οποίας τα τοπικά εστιατόρια μαγειρεύουν κρέας καρχαρία σε κάθε πιθανή και απίθανη παραλλαγή. Το Obi Shusi θεωρείται εκείνο με τις πιο εντυπωσιακές και ευφάνταστες συνταγές και παρουσιάσεις εκείνες τις μέρες. Ο Σκότι Τσαρνέκο, υπεύθυνος δημοσίων σχέσεων του εστιατορίου, επιμένει ότι το κρέας του καρχαρία μοιάζει με αυτό του κοτόπουλου.
Τα υδροθερμικά φρεάτια
Πριν από δύο χρόνια βρετανική ερευνητική αποστολή ανακάλυψε τα βαθύτερα υδροθερμικά φρεάτια που έχουν εντοπιστεί ως σήμερα. Τα φρεάτια αυτά, τα οποία βρίσκονται σε βάθος 5 χλμ. στην Τάφρο Κέιμαν στην Καραϊβική, όπως διαπιστώθηκε, είναι ταυτόχρονα και τα πιο «καυτά». Η θερμοκρασία του νερού γύρω τους ξεπερνά τους 450 βαθμούς Κελσίου!
Τα υδροθερμικά φρεάτια είναι πηγές στον βυθό της θάλασσας από τις οποίες αναβλύζει πολύ ζεστό και συνήθως κατάμαυρο νερό, γι' αυτό και τους έχουν δώσει τον χαρακτηρισμό «Μαύρα Φουγάρα». Η ύπαρξή τους ανακαλύφθηκε πριν από τρεις δεκαετίες και συνήθως βρίσκονται σε ηφαιστειακά ενεργές περιοχές. Γύρω από τα υδροθερμικά φρεάτια γεννιούνται ξεχωριστά οικοσυστήματα, αφού οι ιδιαίτερες συνθήκες που επικρατούν εκεί δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο αναπτύσσονται και ζουν διάφορες μορφές ζωής.
Τα φρεάτια της Καραϊβικής
Τα φρεάτια στην Τάφρο Κέιμαν εντοπίστηκαν την άνοιξη του 2010 με τη βοήθεια του ρομποτικού βαθυσκάφους Autosub6000 που τα φωτογράφισε και τα βιντεοσκόπησε. Σύμφωνα με τους ειδικούς, από αυτά τα φρεάτια ξεπηδούν πίδακες νερού με τέτοια δύναμη ώστε στέλνουν ζεστό νερό σε ύψος ενός χιλιομέτρου! Το νερό αυτό είναι πλούσιο σε μεταλλικά στοιχεία, η παρουσία των οποίων είναι καθοριστική για την ανάπτυξη και συντήρηση της ζωής. Στα φρεάτια της Τάφρου Κέιμαν έχει αναπτυχθεί ένα πολύ ενδιαφέρον οικοσύστημα που περιέχει νέα και εντυπωσιακά είδη. Ανάμεσά τους μια γαρίδα που δεν έχει μάτια αλλά διαθέτει έναν αισθητήρα ανίχνευσης του φωτός με τον οποίο καταφέρνει να κινείται στα βάθη του ωκεανού.
0 Σχόλια