Πολύ αστείες και ιδιαίτερα άχρηστες Γιαπωνέζικες εφευρέσεις, που είναι πολύ της μόδας τα τελευταία χρόνια, συνδέονται άμεσα με τον Ντανταϊσμό, μέσω του αναρχικού δημιουργού τους Kenji Kawakami.
Ο όρος chindogu, ο οποίος προσδιορίζει τις ασυνήθιστες Ιαπωνικές εφευρέσεις, εισήλθε στο αγγλικό λεξιλόγιο το 1991, ύστερα από τη δημοσίευση ενός σχετικού άρθρου του θεωρητικού και εφευρέτη Kenji Kawakami στο Ιαπωνικό, αλλά αγγλόφωνο περιοδικό, The Tokyo Journal.
Οι Ιάπωνες, κατά πολλούς οι "Γερμανοί της Ανατολής", φημίζονται για τα τεχνολογικά τους επιτεύγματα και τις εφευρέσεις τους. Μερικές από αυτές τις θαυμάσαμε -και γελάσαμε πολύ- στην εφαρμογή του facebook, Wacky Japanese inventions (παλαβές Γιαπωνέζικες εφευρέσεις) απ' όπου και η φωτογραφία του άρθρου, μια εφεύρεση για να προστατεύουμε τα μαλλιά μας όταν τρώμε μακαρόνια!
Είναι αλήθεια ότι πολλές εφευρέσεις με παγκόσμια επιτυχία δεν στεφάνωσαν με δάφνες δόξας τον εφευρέτη τους, ενώ θεωρήθηκαν γελοίες και ανάξιες λόγου τη στιγμή που πρωτοεφευρέθηκαν, όπως για παράδειγμα το καζανάκι της τουαλέτας ή το χαρτί υγείας. Άλλες δοξάστηκαν πολύ, αλλά μας ανακατεύουν το στομάχι, όπως η εφεύρεση της ατομικής βόμβας. Μερικές εφευρέσεις μας εκπλήσσουν, αναρωτιόμαστε για τη χρησιμότητά τους, όπως για παράδειγμα τα γυαλιά για κότες, αλλά, υπάρχει πάντα ένα αλλά, έχει παρατηρηθεί ότι οι κότες, όταν τσακώνονται, πράγμα που συμβαίνει πιο συχνά από όσο νομίζουμε, προσπαθούν να βγάλουν η μια το μάτι της άλλης. Εφευρέσεις που φαντάζουν εντελώς άχρηστες για πολλούς, είναι πολύ χρήσιμες για άλλους και στις μέρες μας παρατηρείται μια τάση να γίνονται καθαρά φορμαλιστικές εφευρέσεις, εφευρέσεις για τη χαρά της εφεύρεσης και μόνο, χωρίς καμία απολύτως χρησιμότητα.
Ο Kenji Kawakami, που θεωρείται ο πατέρας του chindogu, σκέφτηκε ότι μερικές φαινομενικά άχρηστες εφευρέσεις μπορούν να φανούν πολύ χρήσιμες για ορισμένους, να προσφέρουν άφθονο γέλιο σε περισσότερους και οτι μπορούν να αποτελούν μέσο συμβολικής διαμαρτυρίας για τα τόσα άχρηστα αντικείμενα που παράγουν οι σύγχρονες βιομηχανίες. Ποτέ δεν έκρυψε το γεγονός ότι είναι αναρχικός, ενώ συχνά οι εφευρέσεις του χαρακτηρίστηκαν ως σουρρεαλιστικές ή ντανταϊστικές.
Θα θυμίσουμε εδώ ότι το κίνημα Νταντά γεννήθηκε στη διάρκεια του Ά Παγκοσμίου Πολέμου, το 1916, στο περίφημο Cabaret Voltaire της Ζυρίχης όπου σύχναζαν πολλοί νεαροί καλλιτέχνες από όλη την Ευρώπη (η Ελβετία παρέμεινε ουδέτερη στη διάρκεια του πολέμου), όπως ο δημιουργός του κινήματος Τριστάν Τζαρά, ο Ζαν Αρπ, ο Francis Picabia, κα. Το κοινό στοιχείο όλων αυτών των νεαρών ήταν το μίσος και η αηδία ενάντια στη φρίκη του πολέμου. Ένιωσαν πολύ μεγάλη απογοήτευση διαπιστώνοντας ότι η λογική, η ηθική, η θρησκεία, οι παραδοσιακές αξίες και τα ιδανικά δεν κατάφεραν να αποτρέψουν τον πόλεμο και θεώρησαν ότι ο κόσμος, αντίθετα από αυτό που τους έλεγαν οι γονείς και καθηγητές τους, βρισκόταν σε ηθική και πνευματική παρακμή. Οργάνωσαν λοιπόν ποιητικές βραδιές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις που συνήθως κατέληγαν σε διαδηλώσεις, για να διακηρύξουν, κάνοντας όσο περισσότερο θόρυβο μπορούσαν, την αντίθεσή τους σε αυτή την παρακμή της κοινωνίας. Συνδέοντας άμεσα την τέχνη με τη ζωή, ο Ντανταϊσμός θεώρησε ότι για να έρθει κάτι εντελώς νέο, θα πρέπει η πρώτη να δείξει το δρόμο στη δεύτερη.
Ο Kawakami πιστεύει ότι μια γνήσια εφεύρεση chindogu δεν πρέπει να έχει πραγματική χρηστική αξία (αφού αν έχει, θα πέσει αμέσως στα χέρια επιτήδειων που θα προσπαθήσουν να βγάλουν λεφτά από αυτήν) και ότι το πνεύμα του αναρχισμού πρέπει να είναι έμφυτο σε κάθε εφεύρεση chindogu. Εξυπακούεται ότι οι εφευρέσεις chindogu δεν μπορούν να πωληθούν, ότι δεν αποτελούν μέρος οιασδήποτε πολιτικής προπαγάνδας, και ότι ο κύριος λόγος δημιουργίας τους είναι το χιούμορ.
Σε μια εποχή οικονομικής κρίσης που μας χαλάει τη διάθεση και το κέφι, συνιστώ ανεπιφύλακτα μια περιήγηση στη σελίδα του Kawakami που, ει μη τι άλλο, μας προσφέρει άφθονο γέλιο.
Πηγή: dialogoi.enet.gr
0 Σχόλια